ҚЫЗМЕТКЕРМЕН ОҚЫТУ ШАРТЫ. ҰСЫНЫСТАР
Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасы жұмыс берушілерге өз қызметкерлерін компания ішінде де, үшінші тұлғалар арқылы да оқытуға мүмкіндік береді. Осы мақсатта жұмыс берушілер қызметкерлермен оқыту шарттарын жасасады.
Біз оқыту шартына және оқыту шығындарына байланысты еңбек даулары бойынша сот тәжірибесін талдадық.
Қазіргі таңда оқыту шарты бойынша сот тәжірибесі жұмыс берушілердің пайдасына қалыптасқан деп айтуға болады. Шамамен 70% жағдайда соттар жұмыс берушілердің пайдасына шешім шығарады. Мұндай дауларды қарау кезінде соттар ең алдымен оқыту шартының талаптарына сүйенеді. Ал 30% жағдайда жұмыс берушілер дауларда жеңіліп жатады. Біз қолданыстағы сот шешімдерінің басым бөлігін мұқият зерттеп, оқыту шартын жасау кезінде қандай мәселелерге назар аудару керектігімен бөліскіміз келеді.
Жұмыс берушілерге арналған оқыту шарты бойынша ұсынымдар
Өтеу туралы талап шартта неғұрлым нақты және толық көрсетілуі тиіс. Мысалы, компания мен қызметкер оқыту шартын жасайды. Шартқа сәйкес қызметкер оқыту аяқталғаннан кейін компанияда үш жыл жұмыс істеуге міндетті.
Одан кейін қызметкер бұл мерзім аяқталмай тұрып компаниядан жұмыстан шығып кетеді.
Компания сотқа жүгінеді және барлық шығындарды өндіріп алады, себебі қызметкер оқыту шартының талаптарын орындамаған.
ОҚЫТУ ДӘЛЕЛДЕРІНІҢ БОЛМАУЫ
Компания ЖОО түлегін жұмысқа қабылдап, оны сатылымдарға оқыта бастаған. Оқыту шарты тек формалды түрде жасалған. Қызметкер 8 айдан кейін жұмыстан босап кеткен.
Кейін компания қызметкерге қарсы сотқа жүгінген. Сотта қызметкер оқыту іс жүзінде болмаған деген ұстаным білдірген. Компания мұны растайтын дәлелдерді ұсына алмаған. Сот қызметкердің пайдасына шешім шығарған.
Біз оқыту шартында жұмыс берушінің оқыту нәтижелері бойынша қызметкерге растайтын құжат беру міндетін қарастыруды ұсынамыз, мысалы, жұмыс берушінің қызметкерге жолданған хаты.
ОҚЫТУ ЖОСПАРЫ НЕМЕСЕ БАҒДАРЛАМАСЫ БОЛУЫ ТИІС
Соттар еңбек дауларын қарау кезінде істің нақты мән-жайларын міндетті түрде тексереді. Мысалы, егер жұмыс беруші талап-арыз берсе, іс жүргізу ережелеріне сәйкес, жұмыс беруші оқытудың іс жүзінде жүргізілгенін дәлелдеуге тиіс.
Біз оқыту шартына қызметкер қол қойған оқыту жоспарын немесе бағдарламасын қоса тіркеуді ұсынамыз.
ӨҢДЕУ МЕРЗІМІ (ӨТЕУ МЕРЗІМІ)
Әрбір жағдайда қызметкердің міндетті түрде жұмыс істеу мерзімі негізді болуы және қызметкердің мүддесіне нұқсан келтірмеуі тиіс. Мысалы, авиациялық компания мен ұшқыш арасындағы істе оқытуға 10 млн теңге жұмсалған, ал шартта 5 жылдық жұмыс өтеу мерзімі көрсетілген. Сот бұл мерзімді негізді деп таныған, себебі шетелде жүргізілген оқыту шығындары едәуір болған.
Біз оқыту шарттарын еңбек даулары бойынша соңғы сот тәжірибесіне сәйкес тексеріп отыруды ұсынамыз. Себебі еңбек даулары компанияның қызметіне теріс әсер етіп, еңбек, бедел және уақыт ресурстарын көп жұмсауға алып келуі мүмкін.
